Độ nhạy loa (speaker sensitivity) là mức áp suất âm thanh loa tạo ra khi được cấp 1W công suất và đo ở khoảng cách 1m ngay trước mặt loa, ghi bằng đơn vị dB/W/m. Một chiếc loa ghi 88 dB/W/m nghĩa là với đúng 1W đẩy vào, loa phát ra âm lượng 88 dB tại vị trí cách loa 1m. Đây là chỉ số cho biết loa chuyển đổi điện thành âm thanh hiệu quả tới đâu, chứ không nói lên chất lượng âm thanh hay đắt rẻ.
- Độ nhạy loa là mức âm lượng loa phát ra khi nhận 1W công suất, đo ở khoảng cách 1m, đơn vị dB/W/m. Số càng lớn thì loa càng kêu to với cùng một mức công suất
- Mốc tham chiếu: dưới 85 dB là thấp, 88-90 dB là phổ thông, trên 92 dB là cao. Cứ mỗi 3 dB độ nhạy tăng thêm, amply chỉ cần một nửa công suất để đạt cùng âm lượng
- Không có cách nào chỉnh tăng độ nhạy của một chiếc loa đã sản xuất - đó là đặc tính vật lý cố định. Vặn to hơn chỉ là tăng âm lượng, không phải tăng độ nhạy
- Con số 95 dB, 98 dB, 103 dB, 108 dB in trên loa Devialet là áp suất âm tối đa (max SPL), không phải độ nhạy - hai chỉ số hoàn toàn khác nhau
Độ nhạy loa là gì?
Hiểu đơn giản: hai chiếc loa cùng cắm vào một amply, cùng vặn một mức volume, chiếc có độ nhạy cao hơn sẽ kêu to hơn. Chỉ số này quan trọng ở chỗ nó quyết định bạn cần amply khoẻ đến mức nào, chứ không quyết định tiếng hay hay dở.
Đọc chỉ số độ nhạy 88 dB/W/m như thế nào
| 88 dBÂm lượng đo được | 1 WCông suất đẩy vào loa | 1 mKhoảng cách đo |
Thiếu bất kỳ điều kiện nào trong ba điều kiện trên thì con số dB không còn là độ nhạy. Đây là lý do một thông số dB đứng trơ trọi không kèm chữ “W” và “m” thường là chỉ số khác, phổ biến nhất là áp suất âm tối đa.
Loa độ nhạy cao và loa độ nhạy thấp khác nhau ra sao?
Khác biệt lớn nhất nằm ở lượng công suất cần có để loa kêu đủ to, kéo theo khác biệt về chi phí amply và về khả năng kiểm soát âm trầm. Loa độ nhạy cao dễ đánh, hợp amply công suất nhỏ hoặc amply đèn; loa độ nhạy thấp cần amply khoẻ nhưng thường đổi lại được âm trầm sâu hơn trên cùng kích thước thùng.
| Tiêu chí | Loa độ nhạy cao (trên 92 dB) | Loa độ nhạy thấp (dưới 88 dB) |
|---|---|---|
| Công suất amply cần | Ít, vài W đến vài chục W là đủ | Nhiều, thường từ 50W trở lên |
| Ưu điểm | Dễ phối ghép, tiết kiệm tiền amply, giữ được độ động ở mức volume nhỏ | Thường kiểm soát trầm tốt hơn, thùng nhỏ vẫn xuống được tần số thấp |
| Nhược điểm | Khuếch đại luôn cả tiếng ồn nền và tiếng rít của amply kém chất lượng | Ghép amply yếu sẽ méo tiếng, thiếu lực, dễ cháy loa khi đẩy quá tay |
| Thường gặp ở | Loa kèn, loa sân khấu, loa karaoke, một số loa vintage Nhật | Loa bookshelf thùng nhỏ, loa hi-fi trầm sâu |
Một hệ quả ít người để ý: loa độ nhạy cao khuếch đại mọi thứ đi vào nó, bao gồm cả tiếng ù và nhiễu nền của amply. Ghép loa 95 dB với một amply rẻ tiền, bạn sẽ nghe rõ tiếng rít nền lúc nhạc dừng, trong khi cùng amply đó ghép loa 86 dB lại yên tĩnh hơn. Vì vậy “độ nhạy cao” không đồng nghĩa với “tốt hơn”, nó chỉ là một đặc tính phối ghép.
Độ nhạy điển hình của từng loại loa
Cùng là “loa” nhưng mỗi nhóm sản phẩm có vùng độ nhạy rất khác nhau do khác nhau về mục đích thiết kế. So một chiếc bookshelf hi-fi với một chiếc loa kèn sân khấu rồi kết luận cái nào tốt hơn là so sai đối tượng. Bảng dưới là vùng giá trị thường gặp, dùng để biết một thông số là cao hay thấp so với nhóm của nó.
| Nhóm loa | Độ nhạy thường gặp | Vì sao |
|---|---|---|
| Loa kèn, loa sân khấu, loa array | 95 - 105 dB | Họng kèn tập trung năng lượng về phía khán giả, ưu tiên âm lượng lớn với ít công suất |
| Loa karaoke chuyên dụng | 92 - 98 dB | Cần to, khoẻ, chống hú, thường ghép cục đẩy công suất |
| Loa toàn dải tự ráp (full-range) | 90 - 96 dB | Màng nhẹ, không có phân tần làm hao tín hiệu, thường ghép amply đèn vài W |
| Loa cột hi-fi (floorstanding) | 86 - 92 dB | Nhiều driver, có mạch phân tần, ưu tiên dải tần rộng hơn ưu tiên hiệu suất |
| Loa bookshelf thùng nhỏ | 83 - 88 dB | Đánh đổi hiệu suất để lấy âm trầm sâu trên thùng nhỏ |
Độ nhạy của loa bao nhiêu là tốt?
Không có một con số tốt tuyệt đối. Mức phù hợp phụ thuộc vào công suất amply bạn đang có và diện tích phòng nghe. Với dàn nghe nhạc gia đình dùng amply phổ thông 50-100W, dải 88-92 dB/W/m là vùng an toàn nhất. Dưới đây là bốn mốc thường gặp trên thị trường.
Bốn mốc độ nhạy và mức công suất amply tương ứng
| Dưới 85 dB | Rất khó đánh, cần amply trên 100W |
| 85 - 88 dB | Thấp, nên có amply 60W trở lên |
| 88 - 92 dB | Phổ thông, dễ ghép nhất cho gia đình |
| Trên 92 dB | Cao, chạy tốt cả với amply vài W |
Độ dài thanh thể hiện mức độ dễ phối ghép amply, không phải chất lượng âm thanh. Loa 95 dB không hay hơn loa 86 dB, nó chỉ đỡ kén amply hơn.
Với phòng khách 20-30m2 nghe ở mức âm lượng vừa phải, một cặp loa 88 dB đi cùng amply 50W đã dư sức tạo mức 100 dB tại vị trí ngồi nghe - vượt xa ngưỡng nghe nhạc thông thường là 75-85 dB. Nghĩa là phần lớn người dùng gia đình không bao giờ chạm tới giới hạn của bộ dàn, kể cả khi loa có độ nhạy chỉ ở mức trung bình.
Quy tắc 3 dB: mỗi 3 dB độ nhạy đáng giá gấp đôi công suất
Đây là quy tắc quan trọng nhất khi đọc thông số độ nhạy. Muốn tăng âm lượng thêm 3 dB, bạn phải tăng gấp đôi công suất amply. Ngược lại, một chiếc loa có độ nhạy cao hơn 3 dB sẽ đạt cùng âm lượng đó với chỉ một nửa công suất. Chênh lệch 6 dB giữa hai chiếc loa tương đương gấp bốn lần công suất amply.
| Độ nhạy loa | Amply 7W | Amply 50W | Amply 150W |
|---|---|---|---|
| 88 dB/W/m | 96,5 dB | 105 dB | 110 dB |
| 90 dB/W/m | 98,5 dB | 107 dB | 112 dB |
| 92 dB/W/m | 100,5 dB | 109 dB | 114 dB |
| 95 dB/W/m | 103,5 dB | 112 dB | 117 dB |
Bảng trên giải thích vì sao nâng amply từ 50W lên 150W nghe không “to gấp ba” như kỳ vọng: gấp ba công suất chỉ đổi được khoảng 5 dB, trong khi tai người cần chênh khoảng 10 dB mới cảm nhận là “to gấp đôi”. Đổi sang một cặp loa có độ nhạy cao hơn 6 dB rẻ hơn và hiệu quả hơn nhiều so với việc mua amply gấp bốn công suất.
Chọn độ nhạy và công suất theo diện tích phòng
Đây là bước biến lý thuyết thành quyết định mua hàng. Phòng càng rộng thì chỗ ngồi càng xa loa, âm thanh suy giảm càng nhiều, nên cần nhiều công suất hơn hoặc loa nhạy hơn. Bảng dưới tính cho mục tiêu quen thuộc: nghe ở mức 85 dB tại chỗ ngồi và chừa thêm 10 dB dự phòng cho các đoạn cao trào, tức đỉnh khoảng 95 dB.
| Diện tích phòng | Khoảng cách nghe | Loa 88 dB cần | Loa 92 dB cần |
|---|---|---|---|
| 10 - 15 m2 | khoảng 2 m | 20 W/kênh | 8 W/kênh |
| 15 - 25 m2 | khoảng 3 m | 45 W/kênh | 18 W/kênh |
| 25 - 40 m2 | khoảng 4 m | 80 W/kênh | 32 W/kênh |
| Trên 40 m2 | từ 5 m | 125 W/kênh | 50 W/kênh |
Muốn tự tính cho trường hợp của mình: lấy mức dB muốn nghe tại chỗ ngồi, cộng 10 dB dự phòng, cộng tiếp phần suy giảm theo khoảng cách (2 m cộng 6 dB, 3 m cộng 9,5 dB, 4 m cộng 12 dB, 5 m cộng 14 dB), rồi trừ đi độ nhạy của loa. Kết quả là số dB còn thiếu; mỗi 3 dB thiếu tương ứng gấp đôi công suất kể từ mốc 1W. Thiếu 13 dB nghĩa là cần khoảng 20W, thiếu 20 dB là cần khoảng 100W.
Cách đo và kiểm tra độ nhạy của loa
Có ba cách, xếp theo thứ tự từ dễ đến khó. Cách nhanh nhất là đọc thông số hãng công bố; cách chính xác hơn là tự đo bằng máy đo cường độ âm thanh; cách chuẩn phòng lab cần phòng tiêu âm mà người dùng gia đình gần như không có.
Quy trình tự đo độ nhạy tại nhà
| 1 | Chuẩn bị: máy đo SPL rời hoặc app đo trên điện thoại, thước dây, file test tiếng hồng (pink noise) 1kHz. |
| 2 | Đặt micro: cách mặt loa đúng 1m, ngang tầm củ loa treble, hướng thẳng vào loa. Tắt hết thiết bị gây ồn trong phòng. |
| 3 | Cấp đúng 1W: với loa 8 ohm là mức 2,83V đo tại cọc loa; với loa 4 ohm chỉ là 2V. Đây là bước hay sai nhất khi đo tại nhà. |
| 4 | Đọc kết quả: số hiển thị trên máy đo chính là độ nhạy. Đo trong phòng thường sẽ cao hơn thông số hãng 2-4 dB do âm phản xạ từ tường và sàn. |
Vị trí micro cần đặt đúng theo kiểu loa: với loa hai đường tiếng, đặt micro ở khoảng giữa loa treble và loa trầm; với loa ba đường tiếng, đặt ở khoảng giữa loa treble và loa trung. Đặt lệch xuống ngang loa trầm hay chếch ra khỏi trục sẽ cho số đo thấp hơn thực tế vài dB, đây là lỗi phổ biến nhất khi tự đo và cũng là lý do hai người đo cùng một chiếc loa lại ra hai kết quả khác nhau.
Phần mềm và thiết bị đo độ nhạy loa
Phần mềm được dân kỹ thuật dùng nhiều nhất là REW (Room EQ Wizard), miễn phí, chạy trên Windows và macOS, cho phép đo cả đáp tuyến tần số lẫn mức áp suất âm. Thiết bị đi kèm tối thiểu gồm một micro đo có file hiệu chuẩn. Các app đo âm lượng trên điện thoại đủ dùng để so sánh tương đối giữa hai chiếc loa, nhưng micro điện thoại không hiệu chuẩn nên sai số có thể tới vài dB - không nên lấy con số đó đi tranh luận thông số với người bán.
Có tăng được độ nhạy của loa không?
Không. Độ nhạy do cấu tạo vật lý của củ loa quyết định: khối lượng màng loa, lực từ của nam châm, số vòng cuộn dây và thiết kế thùng. Tất cả đều cố định từ nhà máy. Vặn to volume, tăng bass hay bật loudness đều chỉ làm loa kêu to hơn, không hề thay đổi hiệu suất chuyển đổi điện thành âm của loa.
4 nguyên nhân khiến loa kêu nhỏ hơn mong muốn
| 1 | Amply thiếu công suất so với độ nhạy của loa |
| 2 | Dây loa quá nhỏ tiết diện trên đoạn dây dài |
| 3 | Đấu ngược pha giữa hai loa, làm triệt tiêu âm trầm |
| 4 | Đặt loa quá xa tường, mất hỗ trợ cộng hưởng âm trầm |
Nếu loa đang kêu nhỏ so với mong muốn, nguyên nhân thực tế thường là amply thiếu công suất so với độ nhạy của loa, dây loa quá nhỏ trên đoạn dài, đấu ngược pha giữa hai loa làm triệt tiêu âm trầm, hoặc vị trí đặt loa quá xa tường. Xử lý đúng bốn nguyên nhân này hiệu quả hơn nhiều so với việc đi tìm cách “tăng độ nhạy” vốn không tồn tại. Cố ép loa độ nhạy thấp bằng cách vặn hết cỡ một amply yếu là con đường nhanh nhất dẫn tới méo tiếng và cháy cuộn dây côn loa.
Trở kháng và độ nhạy của loa liên quan thế nào?
Trở kháng và độ nhạy - hai chỉ số độc lập
| Trở kháng (ohm)Loa cản dòng điện từ amply nhiều hay ít. Ảnh hưởng khả năng cấp dòng cần có của amply. | Độ nhạy (dB/W/m)Loa kêu to đến đâu với 1W công suất. Ảnh hưởng mức công suất amply cần có. |
Hai chỉ số độc lập nhưng phải đọc cùng nhau: cách công bố độ nhạy phụ thuộc chuẩn đo (1W hay 2,83V), mà 2,83V lại phụ thuộc trở kháng của loa.
Trở kháng (ohm) cho biết loa cản dòng điện nhiều hay ít, còn độ nhạy cho biết loa kêu to đến đâu với công suất cho trước. Hai chỉ số độc lập nhưng phải đọc cùng nhau, vì cách đo độ nhạy phụ thuộc trở kháng. Nhiều hãng ghi độ nhạy theo chuẩn 2,83V/1m thay vì 1W/1m. Với loa 8 ohm, 2,83V đúng bằng 1W nên hai cách ghi trùng nhau. Nhưng với loa 4 ohm, 2,83V tương đương 2W, khiến con số công bố cao hơn thực tế khoảng 3 dB. Đây là lý do một chiếc loa 4 ohm ghi 90 dB có thể khó đánh hơn loa 8 ohm cũng ghi 90 dB. Khi so sánh hai cặp loa, luôn kiểm tra thông số ghi theo chuẩn nào trước khi kết luận cái nào nhạy hơn.
Ba chỉ số hay bị gọi nhầm là độ nhạy
Phần lớn tranh cãi về thông số loa bắt nguồn từ việc gọi chung ba đại lượng khác nhau bằng một cái tên. Chúng đo ba thứ hoàn toàn khác, đơn vị khác, và không quy đổi trực tiếp cho nhau.
| Chỉ số | Đơn vị | Đo cái gì | Giá trị thường gặp |
|---|---|---|---|
| Độ nhạy loa | dB/W/m hoặc dB @2,83V/1m | Loa kêu to đến đâu khi nhận 1W, đo ở 1m | 83 - 105 dB |
| Độ nhạy đầu vào của amply | mV hoặc V | Cần mức tín hiệu vào bao nhiêu để amply đạt công suất tối đa | 200 mV - 2 V |
| Áp suất âm tối đa (SPL max) | dB SPL | Trần âm lượng khi loa chạy hết công suất | 95 - 130 dB |
Hai chỉ số đầu và cuối nối với nhau bằng một công thức đơn giản: áp suất âm tối đa bằng độ nhạy cộng 10 lần logarit của công suất tối đa. Một chiếc loa 90 dB/W/m chịu được 200W sẽ có trần khoảng 90 + 23 = 113 dB. Hệ quả đáng chú ý: hai chiếc loa có cùng trần 118 dB, một chiếc 95 dB/W/m chịu 200W và một chiếc 88 dB/W/m chịu 1.000W, nghe to như nhau ở mức tối đa nhưng chiếc thứ hai đòi amply gấp năm lần công suất. Chỉ nhìn con số trần âm lượng là không đủ để biết bộ dàn tốn kém tới đâu.
Còn một điểm nữa hay bị bỏ qua khi lắp nhiều loa trong cùng một dàn: nếu các loa chênh nhau quá 3 dB độ nhạy, chiếc nhạy hơn sẽ luôn nổi trội hơn dù cấp cùng công suất, làm lệch cân bằng âm hình. Với bộ 5.1 hoặc dàn nhiều vùng, nên chọn loa cùng dòng, hoặc bù bằng cách chỉnh riêng mức gain từng kênh trên receiver.
Ghép amply theo độ nhạy: khi nào cần quan tâm
Công thức thực dụng: lấy mức âm lượng bạn muốn đạt tại chỗ ngồi, cộng thêm khoảng 10 dB dự phòng cho các đoạn nhạc cao trào, trừ đi độ nhạy của loa, rồi tra ngược ra công suất cần thiết theo quy tắc 3 dB ở trên. Ví dụ muốn nghe ở mức 85 dB tại vị trí cách loa 3m với cặp loa 88 dB, bạn cần khoảng 30-50W mỗi kênh là đủ thoải mái.
Với loa độ nhạy 92 dB trở lên, một amply 7-20W chạy tốt, kể cả amply đèn công suất nhỏ. Với loa 150W ghi độ nhạy 90 dB trở kháng 8 ohm, con số 150W là công suất chịu đựng tối đa của loa chứ không phải công suất bắt buộc của amply - một amply 60-100W chất lượng tốt vẫn đánh hay hơn amply 150W rẻ tiền. Riêng loa active như toàn bộ dòng Devialet, bước tính này không cần thiết vì amply đã được hãng thiết kế sẵn bên trong, ghép đúng công suất với từng driver ngay từ khâu sản xuất.
Vì sao con số dB trên loa Devialet không phải độ nhạy
Đây là điểm gây nhầm lẫn thường xuyên nhất khi khách hỏi về “độ nhạy” của loa Devialet. Các con số 95 dB, 98 dB, 101 dB, 103 dB, 108 dB gắn với tên sản phẩm là áp suất âm tối đa (max SPL) mà loa đạt được khi chạy hết công suất, đo ở 1m. Đó là trần âm lượng, không phải hiệu suất trên 1W. Với loa active tích hợp sẵn amply, chỉ số độ nhạy dB/W/m mất ý nghĩa thực tiễn: người dùng không cắm amply rời vào, nên không có tình huống “1W đẩy vào loa” để mà đo.
| Model | Áp suất âm tối đa @1m | Công suất tích hợp | Dải tần |
|---|---|---|---|
| Phantom Ultimate 108dB | 108 dB SPL (111 dB khi ghép cặp stereo) | 1.100W RMS | 14Hz - 35kHz |
| Phantom I 103dB | 103 dB SPL | 750W | 14Hz - 25kHz |
| Phantom Ultimate 98dB | 98 dB SPL (101 dB khi ghép cặp stereo) | 400W | 18Hz - 25kHz |
| Soundbar Dione | 101 dB SPL | 950W, 17 driver | 24Hz - 21kHz |
| Mania | 95 dB SPL | 176W, 6 driver | 30Hz - 20kHz |
Cách đọc đúng bảng trên: Mania đạt 95 dB SPL nghĩa là ở mức lớn nhất, chiếc loa di động này tạo ra âm lượng ngang một buổi hoà nhạc nhỏ trong phòng - vừa đủ cho phòng 15-20m2. Phantom Ultimate 108dB - dòng có thêm các phiên bản màu giới hạn như Devialet Phantom Gold và Opéra de Paris dùng chung bộ thông số này - đạt 108 dB SPL, tương đương ngưỡng âm lượng của dàn âm thanh sân khấu cỡ nhỏ, dư sức cho phòng trên 30m2. Nếu đem con số 108 dB này so với thông số “độ nhạy 108 dB” của một chiếc loa kèn thụ động thì hoàn toàn sai bản chất: loa kèn đó đạt 108 dB với 1W, còn Phantom cần tới 1.100W để chạm mốc 108 dB. Cấu tạo driver và công nghệ đằng sau các con số này được giải thích kỹ hơn trong bài về công nghệ driver và HBI của Devialet.
Nhiều nơi giải thích rằng vượt quá mức SPL tối đa sẽ làm hỏng loa ngay lập tức - điều này đúng với loa thụ động ghép amply rời (amply đẩy quá công suất khiến màng loa vượt giới hạn cơ học). Với loa active có DSP như Phantom, cơ chế khác hẳn: công nghệ SAM (Speaker Active Matching) liên tục theo dõi vị trí và tốc độ di chuyển của màng loa theo thời gian thực để bù méo ngay trong lúc phát nhạc, thay vì chỉ chờ tín hiệu vượt ngưỡng rồi cắt. Đây là lý do các mốc 95-108 dB SPL trong bảng trên được Devialet công bố như mức vận hành bình thường của loa, không phải ranh giới sắp hỏng.
Một điểm ít người để ý: Devialet không công bố các mốc 95-108 dB SPL này là mức đỉnh tức thời (peak) hay mức duy trì liên tục, cũng không ghi rõ đo ở dải tần nào - thông tin bắt buộc phải có để so sánh công bằng giữa hai loa. Khi phân tích dữ liệu đo Phantom I và Phantom II, kỹ sư đo lường độc lập Pierre Aubert cũng chỉ có thể phỏng đoán đây là số liệu đỉnh, vì chính hãng không ghi chú thêm. Hệ quả với người mua: không nên xếp cạnh nhau hai con số dB SPL từ hai thương hiệu khác nhau để kết luận loa nào to hơn, trừ khi chắc chắn cả hai được đo cùng điều kiện (đỉnh hay liên tục, cùng dải tần, cùng khoảng cách).
Câu hỏi thường gặp
Loa độ nhạy cao có hay hơn loa độ nhạy thấp không?
Không. Độ nhạy chỉ nói lên loa cần bao nhiêu công suất để kêu to, không liên quan tới độ chi tiết, độ méo hay độ sâu của âm trầm. Nhiều loa hi-fi chất lượng cao có độ nhạy chỉ 85-87 dB, đổi lại là âm trầm sâu và kiểm soát tốt trên thùng nhỏ.
Làm sao biết độ nhạy của loa khi không có thông số?
Cách chắc chắn nhất là tra model trên trang chính thức của hãng. Nếu loa quá cũ hoặc không rõ model, chỉ còn cách tự đo bằng máy đo SPL ở khoảng cách 1m với đúng 1W công suất theo quy trình bốn bước ở trên. Kết quả tự đo tại nhà thường cao hơn thông số hãng 2-4 dB do phản xạ của phòng.
Độ nhạy của loa có quan trọng không khi mua loa không dây?
Gần như không. Loa không dây và loa active đã tích hợp sẵn amply được hãng ghép đúng với driver, nên người mua không phải tự tính công suất. Với nhóm loa này, chỉ số cần nhìn là áp suất âm tối đa và dải tần, cùng với diện tích phòng mà hãng khuyến nghị.
Loa trở kháng thấp nhưng độ nhạy cao thì dễ đánh hay khó đánh?
Vẫn có thể khó. Độ nhạy cao giúp loa kêu to với ít công suất, nhưng trở kháng thấp (4 ohm hoặc thấp hơn) bắt amply phải cấp dòng lớn hơn. Amply yếu về dòng sẽ nóng, méo tiếng hoặc tự ngắt bảo vệ dù loa có độ nhạy cao. Cần xét cả hai chỉ số, không chỉ nhìn con số dB.
Loa có độ nhạy cao trên 90 dB thì cần amply bao nhiêu W?
Với phòng gia đình 20-30m2 và mức nghe thông thường, 20-50W mỗi kênh là đủ dư. Amply 7-15W vẫn chạy được nhưng sẽ hết dự phòng công suất ở các đoạn nhạc cao trào. Quan trọng hơn số W là chất lượng nguồn và khả năng cấp dòng của amply.
Hai chiếc loa cùng ghi 90 dB có kêu to như nhau không?
Không chắc chắn. Cần xem thông số ghi theo chuẩn nào: 90 dB @1W/1m và 90 dB @2,83V/1m chỉ trùng nhau khi loa 8 ohm. Với loa 4 ohm, cách ghi thứ hai đã được cộng khống khoảng 3 dB. Ngoài ra mỗi hãng chọn dải tần lấy trung bình khác nhau, nên chênh lệch 1-2 dB giữa hai thông số công bố là mức sai số bình thường, không đủ để kết luận loa nào nhạy hơn.
Loa 80 dB và loa 90 dB chênh nhau bao nhiêu?
Chênh 10 dB, tức tai người nghe thấy loa 90 dB to gấp khoảng hai lần. Về mặt công suất thì khoảng cách lớn hơn nhiều: để loa 80 dB kêu to bằng loa 90 dB, amply phải cấp gấp 10 lần công suất. Loa 80 dB cần 100W mới bằng loa 90 dB chạy 10W.
Kết luận
Độ nhạy là chỉ số phối ghép, không phải chỉ số chất lượng. Nắm ba điều là đủ dùng: đọc đúng đơn vị dB/W/m kèm điều kiện 1W và 1m; nhớ quy tắc 3 dB bằng gấp đôi công suất; và phân biệt được độ nhạy với áp suất âm tối đa khi xem thông số loa active. Riêng với loa tích hợp sẵn amply, thứ đáng quan tâm là áp suất âm tối đa và diện tích phòng, không phải dB/W/m. Xem thêm toàn bộ dòng loa Phantom để đối chiếu thông số từng model.
Cần tư vấn chọn loa theo diện tích phòng: gọi hoặc nhắn Zalo 0972680093 để được hướng dẫn, hoặc đặt lịch nghe thử trực tiếp tại studio 17 Ng. 61 P. Hoàng Cầu, Đống Đa, Hà Nội. Giờ mở cửa 9h - 18h, từ thứ 2 đến chủ nhật.
Ba điều cần nhớ về độ nhạy loa
| 1 | Đọc đúng đơn vị dB/W/m, kèm điều kiện 1W và 1m - thiếu điều kiện thì không phải độ nhạy |
| 2 | Nhớ quy tắc 3 dB: tăng 3 dB độ nhạy tương đương gấp đôi công suất amply |
| 3 | Phân biệt độ nhạy với áp suất âm tối đa - hai chỉ số hoàn toàn khác nhau trên loa active |
Nguồn tham khảo
- Thông số áp suất âm tối đa, công suất và dải tần của Phantom Ultimate 108dB, Phantom I 103dB, Phantom Ultimate 98dB, Dione và Mania: công bố kỹ thuật của Devialet
- Decibel - định nghĩa đơn vị đo theo thang logarit
- Sensitivity (electronics) - định nghĩa độ nhạy trong thiết bị điện tử